БАРИМТ 1
Монгол Улс, тухайн үеийн Зөвлөлт Орос Улс 1921 оны 11 дүгээр сарын 5-нд Найрамдлын гэрээ байгуулсан нь хоёр орны орчин үеийн дипломат харилцааны эхлэл болсон түүхэн үйл явдал юм.
БАРИМТ 2
1921 оны Найрамдлын гэрээгээр хоёр тал найрсаг харилцаа, харилцан туслалцаа, хамтын ажиллагааны үндсийг тавьсан бөгөөд энэ гэрээг 1993 оны Монгол, Оросын шинэ гэрээнд ч хоёр орны харилцааны түүхэн үндэс хэмээн дурдсан байдаг.
БАРИМТ 3
2021 онд Монгол Улс, ОХУ дипломат харилцаа тогтоосны 100 жилийн ойг тэмдэглэсэн бол 2026 онд энэ харилцааны 105 жилийн ой тохиож байна.
БАРИМТ 4
Монгол, Зөвлөлтийн харилцаа 1920-иод оноос улс төрөөр хязгаарлагдахгүй худалдаа, эдийн засаг болон бусад салбарт өргөжиж, улмаар хоёр орны харилцааны институцийн суурь бүрэлджээ.
БАРИМТ 5
Зөвлөлтийн үеийн Монголын эдийн засгийн хөгжилд ЗХУ-аас үзүүлсэн санхүү, техник, мэргэжлийн туслалцаа чухал үүрэг гүйцэтгэж, олон үйлдвэр, дэд бүтцийн төслийг хамтран хэрэгжүүлсэн байна.
БАРИМТ 6
Монголын боловсролын салбарын хөгжилд ЗХУ-ын их, дээд сургуулиудад монгол оюутан сургах тогтолцоо чухал байр суурь эзэлж, олон үеийн монгол мэргэжилтэн ЗХУ-д боловсрол эзэмшсэн юм.
БАРИМТ 7
Монгол, Зөвлөлтийн эдийн засгийн хамтын ажиллагааны томоохон бүтцийн нэг нь төмөр зам байсан бөгөөд 1949 онд Монгол–Зөвлөлтийн хамтарсан “Улаанбаатар төмөр зам” нийгэмлэг байгуулагдсан байна.
БАРИМТ 8
Улаанбаатар төмөр зам өнөөдөр ч Монгол, Оросын хамтарсан байгууллага хэвээр бөгөөд Монголын тал болон Оросын тал тус бүр 50 хувийн эзэмшилтэй байна.
БАРИМТ 9
УБТЗ 1951 оны 11 дүгээр сарын 1-нээс олон улсын төмөр замын шууд харилцааны хэлэлцээрүүдэд оролцож, Монгол Улсаар дамжин өнгөрөх транзит тээврийн тогтолцоог хөгжүүлж ирсэн байна.
БАРИМТ 10
ЗХУ задран унасны дараа Монгол Улс ОХУ-тай харилцаагаа шинэ нөхцөлд үргэлжлүүлж, хоёр талын харилцааг тусгаар тогтносон, эрх тэгш улсуудын харилцааны зарчимд шинэчлэн суурилуулсан юм.
БАРИМТ 11
Монгол Улс, ОХУ 1993 оны 1 дүгээр сарын 20-нд Москва хотноо “Найрсаг харилцаа, хамтын ажиллагааны тухай гэрээ” байгуулж, ардчилал, зах зээлийн шилжилтийн шинэ нөхцөл дэх харилцааны эрх зүйн үндсийг тогтоосон.
БАРИМТ 12
1993 оны гэрээнд хоёр улс тусгаар тогтнол, бүрэн эрхт байдал, эрх тэгш байдал, нутаг дэвсгэрийн бүрэн бүтэн байдал, дотоод хэрэгт үл оролцох зэрэг зарчмыг харилцааныхаа үндэс болгохоор тусгасан байдаг.
БАРИМТ 13
2000 онд ОХУ-ын Ерөнхийлөгч Владимир Путин Монгол Улсад айлчилж, хоёр тал “Улаанбаатарын тунхаглал”-д гарын үсэг зурсан нь хоёр орны харилцааг шинэ түвшинд баталгаажуулсан чухал үйл явдал болсон.
БАРИМТ 14
Монгол, Оросын харилцааны эдийн засгийн чухал асуудлын нэг нь Зөвлөлтийн үеийн өр байсан бөгөөд хоёр талын хэлэлцээний үр дүнд уг өрийн асуудлыг 2010 онд эцэслэн шийдвэрлэсэн гэж АНУ-ын Төрийн департаментын архивын мэдээлэлд тэмдэглэсэн байдаг.
БАРИМТ 15
Монгол Улс, ОХУ 2019 оны есдүгээр сарын 3-нд “Найрсаг харилцаа, иж бүрэн стратегийн түншлэлийн тухай гэрээ” байгуулж, хоёр орны харилцааг иж бүрэн стратегийн түншлэлийн түвшинд хүргэсэн
БАРИМТ 16
2019 оны стратегийн түншлэлийн гэрээний хүрээнд худалдаа, эдийн засаг, хөрөнгө оруулалт, батлан хамгаалах, соёл, боловсрол зэрэг олон салбарын хамтын ажиллагааг цаашид өргөжүүлэх зорилтыг тодорхойлсон.
БАРИМТ 17
Монгол Улс, ОХУ-ын харилцаанд хил орчмын худалдаа, тээвэр, эдийн засгийн хамтын ажиллагаа чухал байр суурь эзэлдэг бөгөөд 1993 оны гэрээгээр хоёр тал хил орчмын худалдаа, хамтын ажиллагааг хөгжүүлэхээр тохирсон байдаг.
БАРИМТ 18
Монгол Улс, ОХУ-ын хамтын ажиллагааны өнөөгийн гол чиглэлд худалдаа, хөрөнгө оруулалт, эрчим хүч, дэд бүтэц, тээвэр, логистик багтаж байна.
БАРИМТ 19
Шатахууны нийлүүлэлт Монгол–Оросын харилцааны эдийн засгийн бодит ач холбогдолтой асуудлын нэг бөгөөд 2026 оны дөрөвдүгээр сард Монголын тал ОХУ-аас дизель түлшийг хөнгөлөлттэй үнээр буюу хөнгөлөлттэй нөхцөлөөр авах хүсэлт тавьсан байна.
БАРИМТ 20
2026 онд Монгол Улс, ОХУ дипломат харилцаа тогтоосны 105 жилийн ойг тэмдэглэх бөгөөд хоёр тал хүнс, хөдөө аж ахуй, аялал жуулчлал, боловсрол, соёл, спорт, хүмүүнлэгийн салбарын хамтын ажиллагааг мөн авч үзэж байна.
БАРИМТ 21
Монгол Улс 2016 оноос ОХУ-ын Владивосток хотод зохион байгуулдаг Дорнын эдийн засгийн чуулга уулзалтад тогтмол өндөр түвшинд оролцож ирсэн бөгөөд 2026 онд Ерөнхий сайдын түвшинд оролцож байна.
БАРИМТ 22
2026 оны 9 дүгээр сарын 2-нд Ерөнхий сайд Н.Учрал Владивостокт ОХУ-ын Ерөнхийлөгч Владимир Путинтэй уулзаж, түлш, эрчим хүч, дэд бүтэц болон бусад хамтын ажиллагааны төслүүдийг хэлэлцсэн байна.
БАРИМТ 23
2026 оны Дорнын эдийн засгийн чуулга уулзалтын хүрээнд Монголын тал Оросын талтай худалдаа, хөрөнгө оруулалтын орчныг сайжруулах, тарифын болон тарифын бус саадыг бууруулах, тээвэр логистикийн хамтын ажиллагааг өргөжүүлэх асуудлыг хэлэлцэж байна.
БАРИМТ 24
Монгол Улс, ОХУ-ын харилцаа 105 жилийн түүхэндээ улс төр, аюулгүй байдал, төмөр зам, эрчим хүч, худалдаа, боловсрол, соёл зэрэг олон салбарыг хамарсан бөгөөд өнөөдөр хоёр улс харилцаагаа “иж бүрэн стратегийн түншлэл” гэж тодорхойлж байна.
Сэтгэгдэл (2)