Европ сансрын салбар дахь технологийн өрсөлдөх чадвараа нэмэгдүүлэх шаардлагатай тулгарч байна. Тивийн орнууд өнөөдөр буюу есдүгээр сарын 9-10-нд Парист зохион байгуулж буй Олон улсын сансрын дээд хэмжээний уулзалтаар сансрын салбарын бие даасан байдлыг нэмэгдүүлэх асуудлыг хэлэлцэж байна. Гэвч Франц, Герман зэрэг гол тоглогчдын стратегийн зөрүү энэ зорилтыг хүндрүүлж байна.

Европын хамгийн том асуудлын нэг нь пуужин хөөргөх хүчин чадал юм. Европын Сансрын агентлагийн Ariane 6 пуужин хэд хэдэн удаагийн хойшлолтын дараа 2024 онд анхны нислэгээ хийсэн бөгөөд 2026 онд мөн хөөрөлтүүдээ үргэлжлүүлж байна. Гэсэн ч үйлдвэрлэлийн хэмжээ, хөөрөлтийн давтамж нь SpaceX-ийн түвшинд хүрэхгүй хэвээр байна. ESA ойрын жилүүдэд Ariane 6 болон Vega-C пуужингийн хөөрөлтийн тоог нэмэгдүүлэхээр төлөвлөж байгаа ч 2030 он гэхэд хиймэл дагуул хөөргөх эрэлт нэмэгдэж, Европт хүчин чадлын хомсдол үүсэх эрсдэлтэй гэж үзэж байна.

Ялангуяа дахин ашиглах боломжтой пуужингийн технологид Европ АНУ-ын SpaceX-ээс илт хоцорч байна. SpaceX олон удаагийн хөөрөлтөөр зардлыг бууруулж, дэлхийн арилжааны сансрын зах зээлд давамгай байр суурь эзэлж байгаа бол Европ ийм түвшний системийг одоогоор бий болгож чадаагүй байна.

Үүнээс гадна Франц, Германы хооронд сансрын бодлогын зөрүү нэмэгдэж байна. Франц Европ сансарт илүү бие даасан байх ёстой гэж үзэж, Европын өөрийн хиймэл дагуулын системүүдийг дэмжиж байгаа бол Герман АНУ-ын компаниудтай хамтын ажиллагаагаа үргэлжлүүлэхэд илүү нээлттэй байр суурь баримталж байна.

Европын Сансрын агентлагийн тэргүүн Йозеф Ашбахер Европ АНУ, Хятадтай өрсөлдөхийн тулд хөрөнгө оруулалт, хамтын ажиллагаагаа эрс нэмэгдүүлэх шаардлагатайг анхааруулжээ. Тиймээс Парисын уулзалт Европ сансрын салбарт бие даасан тоглогч хэвээр үлдэх эсэхээ тодорхойлох чухал хэлэлцүүлгийн талбар болж байна.

Л.Баяр