Өнгөрсөн тавдугаар сарын 30-нд “Өргөө” амаржих эмнэлэгт дөрөв дэх хүүхдээ өлгийдөн авахаар хүлээж байсан гэр бүл хань, нэгэн ээж охиноо хэвлий дэх үртэй хамт нь алдсан хэрэг гарсан. Уг хэрэг гарснаас хойшхи хугацаанд эмнэлэг, эрүүл мэндийн байгууллагын зүгээс ядаж “харамсаж байна”, “эмгэнэл илэрхийлж байна” хэмээн нэг ч удаа залгаагүй бөгөөд охиныг нь амиа алдчихсан байхад сэхээн амьдруулах тасагт яаралтай эмчилгээ хийж байна гэж худлаа хэлжээ. Уг хэрэгт тус эмнэлгийг хариуцсан эрүүл мэндийн байгууллагын газар ямар ч анхаарал хандуулалгүй өнөөг хүрчээ. Эсрэгээрээ тухайн үед эмчилгээ эрхэлж байсан захирлыг тушаал дэвшүүлжээ. Холбогдох шат шатны байгууллагад хандсан ч хариу авч чадахгүй байгаа талийгаачийн ээж Г.Нансал цөхрөнгөө барж, манай сайтад хандсан юм. Түүний ярилцлагыг хүргэж байна.

-Тухайн үед талийгаачид яг юу тохиолдсон юм бэ?

-Миний охин тавдугаар сарын 23-нд “Өргөө” амаржих газарт хэвтсэн юм. Улмаар тавдугаар сарын 27-нд буюу лхагва гарагт хийсвэр хагалгаанд орох байсан ч эмч нь “Биеийн байдал чинь сайн байна. Түр байж бай” гээд хойшлуулсан гэсэн. Ингээд тухайн долоо хоногийнхоо баасан юм уу, ирэх долоо хоногийнх нь даваа гарагт хийсвэр хагалгаандаа орохоор болсон юм. Би охинтойгоо тавдугаар сарын 30-нд хамгийн сүүлд ярихдаа “Ээж нь шинэ мах авлаа. Маргааш ээж нь шөл хийгээд очих уу” гэхэд  “Яах юм бэ ээж ээ. Та өөртөө төвөг удаад яах вэ, нөхөр шөл авчирч ирнэ гэсэн” гэж хэлсэн юм.

Гэвч шөнийн 03.00 цагт хүү рүү эмнэлгээс залгаж “Өргөө амаржих газраас ярьж байна. Танай эхнэрийн биеийн байдал маш хүнд байна. Б.Бүлтэн тэргүүтэй 25 эмчийн бүрэлдэхүүнтэй шуурхай баг сэхээн амьдруулах тасагт ажиллаж байна” гээд утсаа тасалсан гэсэн. Нөхөр нь эмнэлгээс дуудлага ирснээс хойш 10 минутын дараа, би том охиноосоо дуудлага авсан даруйд очиход хэзээний амьсгал хураачихсан хажууд нь нэг сувилагч цусыг нь арчаад байж байсан. Гар нь цэв хүйтэн. Ам, хамраас нь цус сагасан байдалтай, толгойных нь ойролцоо тал уут хэртэй цустай хөвөн байсан. Бид түүнийг баримтжуулж бичлэг хийж авсан.

-Сэхээн амьдруулах тасагт шуурхай баг ажилласан гэсэн. Эмч нар нь юу гэсэн тайлбар өгсөн бэ?

-Эмч нар худлаа хэлсэн байна лээ. Биднийг очиход эмчилгээ хийсэн ямар ч ул мөр байгаагүй. Сэхээн амьдруулах тасагт байгаа юм болов уу гэсэн чинь нөгөө л тасагтаа ганцаараа байсан. Ойр хавьд нь ямар ч амьсгалын, зүрхний аппарат байгаагүй.  Ядаж амьд байхад нь дуудчихгүй, амьсгал хураасных нь дараа сэхээн амьдруулах тасагт шуурхай баг эмчилгээ хийж байна гэж худлаа хэлсэнд нь гомдолтой байгаа юм.

Миний охинд тухайн өдрийн 23.30 цагт дусал хийсэн гэсэн. Би өмнө нь охиноосоо асууж байсан юм. “Яагаад ингэж их дусал хийгээд байгаа юм бэ. Ингэж юм болдог юм уу” гэж асуухад “Эмч тонус ихтэй байна гээд залгаж байгаа гэж хэлсэн” гэсэн. Охин минь ядаж эмнэлэгт, хажууд нь эмч нар харж, эмчилгээ хийж байгаа юм чинь зүгээр байх гэж бодоод өнгөрсөн. Хамгийн гол нь миний охин амаржих гэж очоод долоон хоног болж байхад хийсвэр хагалгаа хийх хуваарьт хагалгаанд оруулж ургийг эсэн мэнд бойжуулж, эхийг амьд байх боломжийг олгоогүйд гомдолтой байна.

Талийгаачийг өөд болсны дараа “Өргөө” амаржих газрын захирал нь “Хүүхдийн жингийн байдал бага байсан учраас эмнэлгийн зүгээс хийсвэр хагалгааг хэд хоногоор хойшлуулсан” гэж хэлсэн. Гэтэл Шүүх эмнэлгийн дүгнэлтээр хүүхэд 3 кг 250 гр жинтэй, 52 см урттай байсан гэж гарсан. Өөрөөр хэлбэл, өөрсдийн ажлын зохион байгуулалтгүй, хариуцлагагүй, төлөвлөлтгүйгээс үүдэн гарсан зүйлийг халхавчлах гэж худлаа хэлсэн нь харамсалтай.

-Талийгаач ямар нэгэн хууч өвчтэй байсан уу?

-Би зургаан хүүхэдтэй. Талийгаач айлын хоёр дахь хүүхэд байсан юм. Миний охин эмнэлэгт очоод биеийн байдал тухайлбал, зүрхний ачааллаа дийлэхгүй эсвэл хууч өвчний шалтгааны улмаас амиа алдсан бол гомдолгүй ээ. Гэвч өмнө нь гурван хүүхэд төрүүлсэн хүн шүү дээ. Хамгийн гол нь хуваарийн дагуу хагалгаа хийнэ гэж байлгасаар байгаад ийм нөхцөл байдал үүссэн юм. Хагалгаа хийх эсэх асуудал нь эмч, эмнэлгийн мэдлийн асуудал. Нөгөөтэйгүүр тухайн үед эх үрсийн баяр болох гэж байсан учраас эмч нар ч задгайрсан байсан. Энэ нь эх, хүүхэд хоёр амь насаа алдахад хүргэсэн бас нэг шальгааны нэг болсон юм. Тиймээс хоёр хүний амь насыг хохироосон санаатай үйлдэл гэж үзэж байгаа. Ээжүүд хүүхдээ эсэн мэнд төрүүлэх гэж л эмнэлэгт очдогоос амиа алдана гэж бодож очдоггүй биз дээ.

-Шүүх эмнэлгийн дүгнэлтээр өөр ямар ямар зүйл гарсан бэ?

-Савны амсар нь аль хэдийн нээгдчихсэн байсан юм билээ. Хийсвэр хагалгааг эрт хийх ёстой байсан. Оройтсон байна гэж гарсан. Мөн миний охины зүүн талын дөрвөн хавиргыг хугалсан байсан. “Өргөө” амаржих газар манай улсын хамгийн том төрөх эмнэлэгт тооцогддог. Гэтэл амьсгалын аппарат ч үгүй юм байхдаа гэж гайхаж байна. Зүрхийг нь ажиллуулах гэсэн ч юм уу, дээр нь дэвсэлчихсэн ч юм уу бүү мэд. Дээр хэлсэнчлэн талийгаачийн ам, хамарнаас нь цус сагаад л байсан. Тухайн үед их гайхаж байсан юм. Шүүх эмнэлгийн дүгнэлтээс харахад амьд байхад нь уушгийг нь цоолсонтой холбоотой байх гэж харж байгаа.

Түүнчлэн “Өргөө” амаржих газар 37 настай эмэгтэйг хүүхэдтэй нь алж хаячихаад “Яав л чиг яаг” гэсэн байдалтай хээв нэг байна. Ядаж бидэнд “Уучлаарай. Бид маш их хамарсаж байна” гэж ч хэлээгүйд нь гомдолтой байна. Тэдний буруугаас болж хоёр хүүхдээ алдчихаад байхад шүү. Нийслэлийн Эрүүл мэндийн байгууллага “Өргөө” амаржих газрын холбогдох албан тушаалтнуудыг томилдог гэж сонссод очиж уулзахад дарга Л.Төмөрбаатар нь биднийг хүлээж аваагүй. Ядаж энэ асуудалд жаахан ч гэсэн анхаарал хандуулж болно шүү дээ. Гэтэл тэнд ийм сэтгэлтэй төрийн албан хаагч байгаагүй.

Охиныг амиа алдах өдөр эмчилгээ эрхэлж байсан захирал Э.Цэндмаа өнөөдөр нийслэлийн Эрүүл мэндийн газрын орлогч  даргаар томилогдон ажиллаж байгаа нь шударга ёс мөн үү гэдэг асуудал тавихад “Бидэнд өөр арга алга. Хэнийг ямар албан тушаалд томилохоо та нараар заалгахгүй” гэсэн.

Нийслэлийн Эрүүл мэндийн газар энэ эмгэн хаа хүрэх вэ гэсэн янзтай байна лээ. Хэдий хоёр хүүхэд минь босоод ирэхгүй ч гэсэн цаашид олон мянган эхэд ийм зүйл битгий тулгараасай, эмч нар хариуцлагатай байгаасай гэсэн үүднээс хандаж болох бүхий л газар нь хандана.

-Мөрдөн байцаалт ямар шатандаа явж байгаа вэ?

-Мөрдөн байцаах ажиллагаа үргэлжилж байгаа гэсэн. Хуулийн байгууллагын ажил их уддаг юм шиг байна. Бид аргаа бараад нийслэлийн Эрүүл мэндийн газарт хоёр удаа очлоо. Ерөнхий сайд У.Хүрэлсүхэд ч хандсан. Одоог хүртэл ямар нэгэн хариу ирээгүй сар гаруй хугацаа өнгөрч байна. Уг нь Ерөнхий сайд Хүүхдийн төлөө үндэсний зөвлөлийн тэргүүн шүү дээ. Тиймээс уг хэрэгт анхаарлаа хандуулах байх гэж итгэж байсан юм. Гэвч хариу алга. Дан ганц эхийн асуудал биш шүү дээ. Дарга нарын сэтгэлгүй үйлдэлтэй холбоотой хоёр хүний амь сүйдчихээд байхад хэн ч сэтгэл зовнихгүй байгаа нь харамсалтай. Хүний эрхийг дээдэлдэг, эх нялхас төрийн хамгаалалтад байдаг, эхийн эндэгдэлгүй улс болно гэсэн уриа нь хаана байна вэ. Үнэн зөвийг нь олохын төлөө, цаашид олон мянган эцэг эх үрээ алдаж ингэж шаналахгүйн төлөө, эмч нарыг хариуцлагажуулахын төлөө чадах бүхнээ хийе гэсэн бодолтой байна. Энэ гэр бүлийн амьдрал сүйдчихээд байна шүү дээ. Нөхөр нь сэтгэл санааны гутралд орсон. Ахмад хүний хувьд сэтгэлийн хатта байж, дарга даргын хаалга татаад л царай алдаад явж байна. Гэвч хэн ч анхаарахгүй, сэтгэл гаргадаггүй ээ. Одоо хаана хандах билээ. Мэдэх юм алга. Гэхдээ л өөрөөс хамаарах бүхнээ хийнэ л гэж бодож байна. 

Нийслэлийн Эрүүл мэндийн газар, Мэргэжлийн хяналтын газраас шалгалт хийж эрүүл мэдийн чанарын үйлчилгээ ямар байна, алдаа гарсан уу, тариа тариад хоосон тасагт ганцааранг нь үлдээснээс болоод тариандаа бөглөрсөн үү гэдэг учир шалтгааныг нь олоод цаашид ийм эндэгдэл гаргахгүйн төлөө анхаарлаа хандуулмаар баймаарсан.

-Талийгаач гурван хүүхэдтэй гэсэн. Хүүхдүүдийнх нь хувьд ямар байна вэ?

-Миний бага зээ дөрвөн настай. Том нь 12 настай. Гурван бяцхан үрийнх нь арга эвийг олох амаргүй байна. “Ээж хэзээ ирэх юм бэ. Дүү хэзээ гарч ирэх юм. Гэдсэн дотор байгаа дүү минь удахгүй ирнэ тэ” гээд байн байн хэлдэг. Гурван хүү минь ээжийгээ нэхээд хүнд байдалтай хэдэн сар өнгөрлөө. Би зүрх муутай, хүүхэд асрах чавдаргүй хүн. Тиймээс гурван хүүгээ яая даа гэж бодож байна. Ядаж ард нь үлдсэн хүүхдүүдэд нь бага ч болов тусламж үзүүлээсэй гэж хүсч байна.

Б.Лхам